DOLAR 0,0000
EURO 0,0000
STERLIN 0,0000
ALTIN 000,00
BİST 00.000
Advert
Mehmet Akar
Mehmet Akar
Giriş Tarihi : 08-11-2021 00:13

Önyargı

 

Toplumların kahır ekseriyeti önyargılarıyla yaşarlar. Bilim insanı önyargılarını aşmış insandır. Kürtçede önyargı “Pêşbîryarî” kelimesi ile anlatılır.  

İnsan neden kimi önyargılara sahiptir. İnsan doğuştan böyle bir ruh hali ile mi doğar, yoksa bu ruh haline sonra mı sahiplenir. Her insan doğduğunda piri paktır. İyiyi ve kötüyü doğup içinde yaşadığı ortamdan edinir. Aile ortamı, mahalle ortamı, yaşadığı köy veya şehir ortamı, okuduğu okul ve arkadaş ortamı ile içinde yaşadığı ülkenin genel kültürel yapısına göre kimi değerleri edinir.

İnsanlar hiç tanımadığı, görüşmediği kişiler hakkında kimi yargılara sahiptir. Sahip olduğu yargılar öylesine yerleşmiştir ki, ikna ile değiştirilmesi mümkün olmayan yargılardır. Kişi içinde yaşadığı kimi toplumların sahip olduğu dini inançlarından dolayı önyargılara sahiptir. Hâlbuki o kişi, o toplumun inançları hakkında hiçbir bilgiye de sahip değildir, o inancın neyi benimseyip neyi ret ettiği hakkında da bilgi sahibi değildir. Peki neden? Çünkü önce ailede ona verilen kimi telkinlerle, sonra çevresindeki insanların o inanç sahipleri hakkında söylediği sözler ve son olarak aldığı eğitim ile, o inanç sahipleri hakkında verilen bilgilerle, o kişi vazgeçmeyeceği, kesin, katı bir önyargıya sahip olur.

Hele ona söylenenler, o inanç sahiplerinin çok tehlikeli, zararlı olduğu şeklinde telkin ve bilgiler içeriyorsa, o önyargılara sahip kişi için karşı insan ya da toplum bir düşmandır, ona karşı temkinli olmak, ondan korunmak, eğer mümkün se onu etkisiz kılmanın yolları aranmalıdır fikri yerleşir.

İnsanlar sahip olduğu inançsal, etniksel, kültürel ve benzeri farklılıkları önemser. Sahip olduğu değerlerin önemli olduğunu düşünür. Çünkü o değerlerle bezenmiştir. Sahip olduğu değerlerin, başkaların sahip olduğu değerlerden üstün olduğuna inanır. Bir üstünlük fikrine kapılır. Diğer değerleri küçümser, o değerlere karşı kuşkulu olur. Bu kuşku hali bazen acımazsız lığa kadar varabilir.

Önyargı yeterli bilgi noksanlığıdır. Örneğin, Avrupa Hristiyan âlemini tanımayan biri Avrupa insanına karşı kimi önyargılara sahiptir. Kendi ülkesinde onun gibi bir inanca sahip olmayanlara karşı önyargılıdır. Ama o insan, önyargı ile baktığı başka ülke insani veya kendi ülkesindeki farklı inanan ile karşılaşıp, onunla her türlü ilişki içine girdiğinde, sahip olduğu önyargılarının yavaş yavaş yumuşadığı, zaman içinde o insanlar için övgü dolu ifadeler kullandığını çevremizde görmekteyiz.

Bize öğretilen bilgilerden hareketle, dışımızdaki halklara karşı önyargılarımız vardır. Neden o halkların kötü, zalim, cimri, yalancı, hırsız v.b. kötü hasletlere sahip olduğunu hiç düşünmeyiz. Hâlbuki bizde olduğu gibi başka halklarında iyi ve kötü olanları vardır. İyi olmak ya da kötü insan olmak o veya bu halkın doğal hasletleri değildir.

Ben bütün toplumlarda iyi ve kötü insanların olabileceğini, eğer o ülkede kötüler iyilerden fazla ise, kabahat o halkın sahip olduğu eğitim ve erişimli olma düzeyine bağlamak lazım. Eğitimli olmak, o toplumun düzeyini belirler. Peki, nasıl bir eğitim? Önce kendimizi, seviyemizi tanıyabilen bir eğitim, sonra çevremizi ve dünya toplumlarını tanıyabilmek, o toplumların edebiyatını bilmek, o topumun yarattığı eserleri bilmek esas olmalı. Mümkün ise o ülkeleri gezmek, o ülke insanını yakından tanımak gibi yollarla tanımak, bilgilenmekle mümkün. Belki halklar arası dostluklar da böyle sağlanır.  Kişinin kendisi olmasıdır. Kişi birlerinin telkin ve tavsiyeleri ile yürümemelidir. Kişi kendisini tanımalı, kendini esas almalıdır. Bilmediğini, bilme yolunda çaba içinde olmalıdır. Okuduğunu, duyduğunu kendi bildikleriyle doğrultmalı.

Halklar birbirilerini tanıdıkça, tepeden empoze edilmek istenilen fikirler de önemini yitirir. Önyargılar yumuşar, kin, nefret, öfke duyma, bir kaşık suda boğma hallerinin yerini dostluk, arkadaşlık, iyi niyet almaya bırakı, belki savaşların, nefretin, kavgaların yerini birlikte barış içinde yaşamak fikri yer alır. İşte arzu edilen bir dünya da böyle kurulur, hani Cumhurbaşkanı Sayın Erdoğan “başka bir dünya mümkündür” dedi ya, belki demek istediği de buydu. Başka yazımızda bir başka konuda görüşelim.

mehmetsemsur@gmail.com

NELER SÖYLENDİ?
@
NAMAZ VAKİTLERİ
PUAN DURUMU
  • Süper LigOP
  • 1Trabzonspor1539
  • 2Konyaspor1527
  • 3Fenerbahçe1527
  • 4Hatayspor1526
  • 5Başakşehir FK1525
  • 6Alanyaspor1524
  • 7Galatasaray1523
  • 8Fatih Karagümrük1522
  • 9Beşiktaş1521
  • 10Adana Demirspor1520
  • 11Sivasspor1519
  • 12Giresunspor1519
  • 13Kayserispor1519
  • 14Altay1518
  • 15Antalyaspor1518
  • 16Gaziantep FK1518
  • 17Göztepe1514
  • 18Yeni Malatyaspor1514
  • 19Kasımpaşa1511
  • 20Çaykur Rizespor1510
Gazete Manşetleri
Yol Durumu
ANKET OYLAMA TÜMÜ
E-Bülten Kayıt
ARŞİV ARAMA